We staan stil bij een typisch IJmuidens onderwerp met een foto en naar aanleiding van de actualiteit, een stukje geschiedenis, een bijzondere gebeurtenis, een evenement of gewoon een van de mooie taferelen die IJmuiden biedt. In deze aflevering aandacht voor het Strandvonderpad.

Door Erik Baalbergen

Als ik in de media berichten lees over het Strandvonderpad dat ‘nooit meer toegankelijk’ zou zijn en een ‘hachelijk paadje naar beneden’ is, dan trek ik juist de stoute schoenen aan om dat zelf ‘ns te ervaren. Ik had dus de verkeerde stoute schoenen aan, want met de gladde zolen van m’n sandalen was het de eerste tien meter best wel even glibberen. Maar voor de rest is het een prima paadje! Het scheelt dat het water in de naastgelegen ‘natte duinvallei’ laag staat, zeg maar gerust, nagenoeg verdwenen is. In nattere tijden loop je hier te soppen, en zijn stoute lieslaarzen nodig om het pad te besoppen.

Natuur

Wandelend over het pad, waan je je in een prachtig natuurgebied, met – ondanks de droogte van de laatste maanden – veel groen, bloemen en zelfs stukjes mangrove. En als je onderaan het duin, vanaf de afdaling gezien links en vanaf het strand gezien rechts, het zijpaadje neemt, kom je nog veel meer natuurschoon tegen. Ik zou zeggen: niks meer aan doen, laat de natuur lekker zijn gang gaan en laten wij vooral genieten van dit stukje natuur dicht bij huis. Als je niet van mensen in hun natuurlijke outfit houdt, moet je dit paadje niet te ver doorlopen, want het leidt naar het naaktstrand tussen IJmuiden en Bloemendaal…

Padnamen

Even terug naar het Strandvonderpad. Niet alle IJmuidenaren zijn gewend aan de namen van paden naar en bij het grote IJmuiderstrand, het Kennemerstrand. Zo zijn er het Cornelis Vreeswijkpad, Waeckerpad, Zeedistelpad, Schelpenvisserpad, Venusschelpenpad, Zilvermeeuwpad, Kokmeeuwpad, Zeewindpad, Zeekraalpad, Mantelmeeuwpad, ja zelfs! – Jutterpad en dus ook het Strandvonderpad. Deze namen zijn niet alleen op kaarten en Google Maps aangegeven, maar staan ook vermeld op naambordjes bij de paden zelf. Wel zo handig als je midden in de rimboe bij zo’n pad met je mobieltje een hulpdienst moet oproepen en kunt vertellen waar je bent, toch?

De meeste van deze paden zijn nog jong, hooguit slechts enkele tientallen jaren. Ze hadden nooit bestaan als de pieren in de jaren zestig van de vorige eeuw niet waren verlengd. Die pierenverlenging vormde onderdeel van de vergroting van de havenmond in de periode 1957-1967. Hierbij werden de Noordpier verlengd tot 2,2 kilometer en de Zuidpier tot ruim 3 kilometer. Als gevolg van de veel langere Zuidpier werd er door de voornamelijk van zuid naar noord gerichte zeestroom voor de kust steeds meer zand afgezet aan de zuidkant van de pier. Hierdoor begon het grote IJmuiderstrand steeds breder te worden. Er ontstond zo in de oksel van de Zuidpier een strandvlakte van soms breder dan een kilometer, afhankelijk van het tij.

Strandvlakte en natte duinvallei

Al dat strand en de natuurlijke vorming van nieuwe duinen vond de gemeente Velsen blijkbaar maar niks. Deze ontwikkelde het Kennemerstrandplan en liet deze aan het begin van de jaren negentig uitvoeren. De grote strandvlakte ten zuiden van de Zuidpier maakte plaats voor de jachthaven Seaport Marina, de Kennemerboulevard met de haaks op de kustlijn geplaatste wandelpromenade met hotel en winkels en een groot parkeerterrein. Het strand verhuisde zeewaarts. Het gebied ten zuiden van het parkeerterrein werd aangewezen als recreatie- en natuurgebied. Ter bescherming van dit gebied tegen de woeste Noordzee werd een nieuwe duinenrij aangelegd. Het zand hiervoor kwam van de strandvlakte, en daar ontstond tussen de oude en nieuwe duinenrijen, en tussen de Kennemerboulevard en de IJmuiderslag, het Kennemermeer.

Het strand bleef steeds verder groeien. Maar ook de natuur ontwikkelde zich verder rond het Kennemermeer en breidde zich ook verder naar het zuiden uit, tot inmiddels ver ten zuiden van de strandopgang vanaf de IJmuiderslag. Aldaar ontstond tussen de oude duinen en de aangelegde duinen een ‘natte duinvallei’.

Afgesloten

Juist ten noorden van deze natte duinvallei loopt het Strandvonderpad, het pad waarlangs je van achter het voormalige restaurant La Maranda aan de IJmuiderslag naar beneden, naar het strand kunt lopen. Het eerste stuk is bijna een kwestie van dijkjeglijden of zandsurfen tegenwoordig. De gemeente, als beheerder van het stukje duin alhier, heeft vanaf 2024 geprobeerd om het steile beginstuk te herstellen. Door zware regenval werden de reparaties tenietgedaan. Een trap, of op z’n minst een paar treden, is blijkbaar te voor de hand liggend…

Inmiddels is het pad afgesloten met onderaan de helling een hek en worden strandgangers bovenaan gewaarschuwd met onder het straatnaambordje ‘Strandvonderpad’ een wit bordje met de tekst (letterlijk, inclusief de spelling van de padnamen): ‘in verband met gevaarlijke situatie is het Strandvonderspad voor onbepaalde tijd afgesloten toegang naar het strand via Zeewindenpad 200 m’ met een pijl in de juiste richting. Vanaf het strand kun je zonder gewaarschuwd te worden en zonder gevaar voor eigen leven het Strandvonderpad bewandelen. Nou ja, zonder gevaar… het zou me niets verbazen dat, als het straks wat vaker gaat regenen en het grondwater stijgt, ook de krokodil, de piranha en de malariamug zich in dit stukje natuur gaan vertonen…

Fotobijschrift: Het Strandvonderpad, gezien naar boven, vanaf onderaan het duin bij La Maranda. Foto: Erik Baalbergen, augustus 2026